ZONGULDAK:
Bir Cumhuriyet mirası yok oluyor

Filyos’ta birincisi 1927’de, ikincisi de 1950’lerin başında yapılan tarihi iskeleler yok ediliyor. Kaderine terk edilen iskeleler etrafa tehlike saçıyor.

Türkiye Büyük Millet Meclisinde 13 Aralık 1925’te, Ankara ile Ereğli arasında, demiryolu hattı kurulması için bir kanun çıkarıldı. Zonguldak’ta çıkan kömürü İç Anadolu’ya taşımayı amaçlayan hat, Ankara – Sivas demiryolu üzerindeki Irmak istasyonundan başlayarak Ereğli’ye ulaşacaktı. Irmak- Filyos ve Filyos-Ereğli olmak üzere, iki kısım halinde projelendirilen demiryolu için 7 Şubat 1927’de açılan ihaleyi, bir İsveç-Danimarka konsorsiyumu olan Mohapp şirketi kazandı. Genç cumhuriyetin en heyecan verici projelerinden biri olan hattın yapımına, 10 Mayıs 1927’de, Filyos’a iskele kurulmasıyla başlandı.

 ANKARA- FİLYOS DEMİRYOLU O İSKELE SAYESİNDE YAPILDI

Irmak–Filyos arasında karşılıklı olarak yapılan ve 12.11.1935’te yapımı tamamlanan 391 kilometrelik hattaki 27 istasyon, 1368 menfez ve köprü, 8800 m uzunluğunda 37 tünelin imalatında kullanılan malzeme, büyük oranda o iskelenin üzerinden geçti.  14 Kasım 1935’te Filyos’ta düzenlenen açılış törenine Nafia Vekili Ali Çetinkaya da katıldı. İskele daha sonra Karabük Demir Çelik Fabrikasına da lojistik destek sundu. 3 Nisan 1937’de temeli atılan Karabük Demir Çelik Fabrikasının yegâne deniz bağlantısı Filyos İskelesi’ydi.

 

BİR MAYIN PATLAMASI İLE KULLANILAMAZ HALE GELDİ

1940’lı yılların son çeyreğine kadar Filyos’un ulaşımına da hizmet eden iskele, 2. Dünya Savaşı sırasında Karadeniz’e dökülen mayınlardan bir ya da birkaçının ayakları arasında patlaması sonucu tahrip olarak kullanılamaz hale geldi. Şu anda kale tarafında, suyun içinde bulunan ve tüm Filyos fotoğraflarında yerini alarak kentin simgesi haline gelen iskele kalıntısı, aslında, Türkiye’nin endüstriyel gelişimine hizmet etmiş bir emektar yapıydı.

 

KARDEMİR YENİ BİR İSKELE YAPTI

1947’de Filyos’u Filyos yapacak olan ateş tuğla fabrikası kuruldu.  1949’da deneme üretimi, 1950’de normal üretime geçildi. Fabrikanın da kurulmasıyla artan ihtiyaca koşut olarak, Filyos sahilinin batı ucunda ikinci bir iskele yapıldı. Mülkiyeti Karabük Demir Çelik Fabrikası’na ait olan iskele, küçük çaplı gemilerin taşıdığı yüklerin demiryoluna aktarılmasını sağlayan bir feri olarak da görev yapıyordu. İskele, Kardemir’in 1995, Filyos Ateş Tuğla Fabrikasının 1997’te özelleştirilmesinin ardından atıl hale düştü. İlerleyen yıllarda kaderine terk edilen iskele, Karadeniz’in azgın dalgalarıyla tahrip olarak kara ile bağlantısı tümden koptu.

 

BÜYÜK BİR KAMU ZARARI OLUŞUYOR

Filyos’ta Cumhuriyetin sanayileşme hamlesine katkı sunan iki deniz yapısı, göz göre yok ediliyor. 1950’li yılların başında yapılan ikinci iskele, bakımı yapılıp başta turizm, eğlence balıkçılık olmak üzere pek çok amaçla kullanılabilecekken resmen çürütülüyor. Büyük bir kamu zararının oluşumuna da yol açan bu duruma hiç kimse müdahale etmiyor. Genç cumhuriyetin yokluklar içinde, bin bir güçlükle yaptığı tarihi iskelelere başta Filyos Belediyesi olmak üzere tüm kuurmların sahip çıkması gerekirken herkes üç maymunu oynuyor. İskeleler bu haliyle insan sağlığı açısından da büyük tehlike oluştururken, geldiği andan itibaren gösterdiği performansla herkesin takdirini kazanan Zonguldak Valisi Ahmet Çınar’ın bu konuya da el atması bekleniyor. (Begüm Burçak Günay)











Anahtar Kelimeler
Misafir Avatar
İsim
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Misafir Avatar
Cengiz coşkun/bruksel 2 hafta önce

Zaten filyosa şuanda Turkiyenin en büyük limanlarından biri yapılmakta..Zonguldaka yapılması gereken istihdamı artıracak termik santral hariç diğer büyük sanayi yatırımlarının yapılmasıdır..yoksa atıl durumda olan iskeleyi onarsanız ne olacak pek fazla Zonguldak ekonomisine katkı vereceğini duşunmuyorum...

banner234

banner236

banner228

AKP’li belediyelere verilen desteğe yazık

Haberi Oku