Risk Ne Zaman ve Kimlerde Artıyor?

Kalp hastalıklarının her yaş grubunda kapıyı çalabileceğini belirten Dr. Nuri Cömert, yaş ve cinsiyet faktörlerine dikkat çekti:

• Yaş ve Dönem Riski: Erkeklerde 45 yaşından sonra, kadınlarda ise menopoz dönemiyle birlikte kalp krizi riski belirgin şekilde artış gösteriyor.

• Temel Risk Faktörleri: Hareketsiz bir yaşam, kronik stres, sigara kullanımı, yüksek kolesterol, hipertansiyon (yüksek tansiyon), diyabet (şeker hastalığı) ve ailevi genetik yatkınlık en önemli tetikleyiciler arasında yer alıyor.

Yaz Sıcakları Kalbe Ek Yük Bindiriyor

Yaz aylarında etkisini gösteren sıcak hava dalgalarının kalp ve damar sistemi üzerinde ciddi bir stres oluşturduğunu ifade eden Dr. Cömert, şu uyarılarda bulundu:

"Yüksek sıcaklıklar kalp atış hızını artırabilir. Vücudun terleme yoluyla yaşadığı sıvı kaybına bağlı olarak kan koyulaşabilir ve bu durum kalp krizi riskini yükseltebilir. Özellikle yaşlılar, hipertansiyon hastaları ve önceden kalp hastalığı bulunan kişilerin sıcak havalarda çok daha dikkatli olması gerekir."

Dr. Cömert, vatandaşların kolesterol, kan şekeri ve tansiyon değerlerini mutlaka bilmesi gerektiğini; düzenli kardiyoloji muayenesi ve temel kan testleri ile kişiye özel risk haritasının çıkarılabileceğini aktardı.

Kalp Krizinin En Belirgin Belirtileri Nelerdir?

Kalp krizinin her zaman aniden ve şiddetli bir ağrıyla gelmeyebileceğini, belirtilerin doğru analiz edilmesi gerektiğini söyleyen Uzm. Dr. Nuri Cömert, semptomları şöyle sıraladı:

• Göğsün tam ortasında hissedilen baskı, sıkışma veya yanma hissi,

• Göğüsteki bu ağrının sol kola, sırta, boyuna, çeneye veya omuza doğru yayılım göstermesi,

• Nedensiz ve ani gelişen nefes darlığı,

• Soğuk terleme, bulantı, kusma ve ani baygınlık hissi,

• Bazı hastalarda (özellikle kadınlar ve diyabet hastalarında) mide ağrısı veya sindirim sistemi şikayetleri.

Kriz Anında Saniyelerle Yarış: Ne Yapılmalı?

Kendinizde veya çevrenizde kalp krizi şüphesi oluştuğu an zaman kaybetmeden harekete geçilmesi gerektiğini belirten Dr. Cömert, yapılması gereken acil adımları paylaştı:

1. Hemen 112'yi Arayın: Vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi'ni arayarak ambulans talep edin.

2. Doğru Pozisyona Getirin: Hastayı hemen oturur veya yarı yatar pozisyona getirin. Bu pozisyon kalbin yükünü hafifletir ve nefes almayı kolaylaştırır.

3. Kıyafetleri Gevşetin: Kravat, gömlek yakası, kemer gibi sıkı kıyafetleri gevşeterek hastanın rahat nefes almasını sağlayın.

4. Asla Yalnız Bırakmayınız: Sağlık ekipleri gelene kadar hastanın yanından ayrılmayın.

Eğer hastada kalp ve solunum durması (aniden bilincini kaybetme, nefes alamama) gelişirse, bu konuda eğitim almış kişilerin temel yaşam desteğine (kalp masajı) başlaması ve bulunuyorsa otomatik harici defibrilatör (AED) cihazı kullanması kritik önem taşıyor.

Dr. Nuri Cömert, kalbi korumanın en temel yolunun ise Akdeniz tipi sağlıklı beslenme, düzenli yürüyüş ve egzersizler, sigaradan kesinlikle uzak durma ve stresi kontrol altına almaktan geçtiğini sözlerine ekledi.

"Aç Kalmak Çözüm Değil, Vücudun İhtiyacı Artıyor"

İshal ve kusma yaşayan birçok kişinin mideyi rahatlatmak düşüncesiyle yemek yemeyi tamamen bıraktığını ifade eden Diyetisyen Gizem Güneş, bunun iyileşme sürecini uzattığını vurguladı:

"Mide bulantısı ve kusma iştahı bıçak gibi kesebilir ancak vücudun bu dönemde vitamin ve mineral ihtiyacı normalden çok daha fazladır. Kendinizi tamamen aç bırakmak yerine mutlaka ayran ve bol su tüketmeli, çorba gibi mideyi yormayacak hafif ve sıvı ağırlıklı öğünlerle beslenmeye devam etmelisiniz."

Sıvı Kaybına Karşı "Kaya Tuzlu Su" Formülü

Bu süreçteki en büyük riskin dehidrasyon (aşırı sıvı kaybı) olduğunu belirten Güneş, vücudun sıvı ve elektrolit dengesini korumak için pratik bir çözüm önerdi:

• Mineral Desteği: "Tükettiğiniz suyun içerisine az miktarda kaya tuzu ekleyerek vücudun kaybettiği sodyum ve mineralleri geri kazanmasına katkı sağlayabilirsiniz."

• İshali Durduran Besinler: Bu dönemde lifli ve yağlı gıdalardan uzak durulması gerektiğini hatırlatan uzman; haşlanmış pirinç (lapa) ve haşlanmış patates gibi bağlayıcı gıdaların tercih edilmesini önerdi.

Bu Belirtiler Varsa Doktora Başvurun!

Yaz ishallerinin genellikle birkaç gün içinde geçmesi beklense de bazı durumlarda vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor. Diyetisyen Gizem Güneş; yüksek ateş, durdurulamayan mide bulantısı, aşırı halsizlik ve ağız kuruluğu gibi ciddi dehidrasyon belirtilerinin uzun süre devam etmesi halinde mutlaka hekim kontrolü gerektiğini belirtti. Güneş, enfeksiyona bağlı vakalarda hekimlerin gerekli görmesi durumunda antibiyotik tedavisine başlayabileceğini de sözlerine ekledi.

Kulak Kiri Aslında Bir Koruyucu Bariyer

Kulak sağlığına dair doğru bilinen yanlışlara değinen Uzm. Dr. Saim Pamuk, kulak içinin doğal yapısını şu sözlerle aktardı:

• PH Dengesi Bozuluyor: "Normalde dış kulak yolumuz asidik bir PH’ye sahiptir. Halk arasında 'kulak kiri' olarak bilinen tabaka, aslında kulak yolunu enfeksiyonlardan koruyan bir bariyerdir. Yazın havuz ve deniz suyu bu bariyeri yıkayıp götürüyor, asidik ortam bazik ortama dönüşüyor. Bu da mikroorganizmaların artışına neden oluyor."

• Risk Altındaki Gruplar: Çocuklar, ergenler, profesyonel yüzücüler, dalgıçlar ve bağışıklık sistemi zayıf olan diyabet hastaları bu enfeksiyona karşı çok daha savunmasız durumda.

Belirtileri Neler?

Enfeksiyonun ilk etapta kaşıntı ve hafif sulanma ile başladığını belirten Uzm. Dr. Pamuk, ilerleyen süreçte tablonun ağırlaşabileceğini ifade etti:

"Hastalar polikliniğimize dış kulak yolunda şiddetli ağrı, akıntı, kaşıntı ve dış kulak yolunun tamamen şişip kapanması nedeniyle geçici işitme kaybı şikayetleriyle başvuruyor. Özellikle dalgıçlarda bu enfeksiyonun görülme oranı normal yüzücülere kıyasla yüzde 20-30 daha fazla."

Kulak Çubukları Enfeksiyonu Derine İtiyor

Kulak temizlemek için sıkça kullanılan pamuklu çubukların (kulak çöpleri) kesinlikle bırakılması gerektiğinin altını çizen uzmanlar, kulak sağlığını korumak için şu altın tavsiyeleri sıraladı:

• Nazikçe Kurulayın: Yüzme sonrasında kulakları havluyla nazikçe kurulayın ya da düşük ayara getirdiğiniz saç kurutma makinesini uzaktan tutarak içerideki nemi alın.

• Kuru Tutun: Denize veya havuza girerken kulak tıpası ya da bone kullanarak su kaçmasını engelleyin.

• Elektronik Kulaklık Uyarısı: Kulak içi ıslak veya nemliyken kesinlikle elektronik kulaklık (AirPods vb.) kullanmayın.

Endoskopik Muayenede Örümcek Çıktı!

Yaz aylarında doğayla iç içe olmanın da farklı riskler getirdiğini belirten Dr. Saim Pamuk, şaşırtıcı bir vakayı da paylaştı:

"Sorunları sadece havuz ve yüzme ile bağdaştırmamakta fayda var. Yaz döneminde insanlar piknik ve doğayla daha iç içe olduğu için farklı vakalar da görebiliyoruz. Geçtiğimiz günlerde dış kulak yolu kaşıntısı ile gelen bir hastamın endoskopik muayenesinde kulağının içinde canlı bir örümcek tespit ettim. Örümceği başarılı bir şekilde çıkardıktan sonra hastamız tamamen rahatladı."

Uzm. Dr. Pamuk, vatandaşların kulak sağlığı için yılda en az bir kez uzman bir hekime muayene olmalarını tavsiye etti.

Prof. Dr. Uyanık, "Havuz veya denizden çıktıktan sonra ıslak mayo ile kalmak, vajinal bölgede nemin artmasına neden olur. Bu da mantar ve bakteriyel enfeksiyonların çoğalması için uygun bir ortam oluşturur. Özellikle yaz aylarında artış gösteren vajinal enfeksiyonlar; akıntı, kaşıntı, kötü koku, yanma ve cinsel ilişki sırasında ağrı gibi şikâyetlerle kendini gösteriyor" ifadelerini kullandı.

Enfeksiyondan Korunmak İçin 6 Altın Kural

Prof. Dr. Müzeyyen Uyanık, yaz aylarını sağlıklı ve konforlu geçirmek adına dikkat edilmesi gereken hijyen kurallarını şu şekilde sıraladı:

• Hemen Değiştirin: Deniz veya havuz sonrasında ıslak mayo veya bikiniyle beklenmemeli, mutlaka kuru olanıyla değiştirilmelidir.

• Doğru Temizlik: Genital temizlik her zaman önden arkaya doğru yapılmalı; böylece makat bölgesindeki bakterilerin vajinaya taşınmasının önüne geçilmelidir.

• Çamaşır Seçimi ve Ütü: Günlük iç çamaşırı değişimi ihmal edilmemeli, gerekirse günde birkaç kez değiştirilmelidir. Pamuklu, hava alan kumaşlar tercih edilmeli ve çamaşırlar mümkünse ütülenerek giyilmelidir.

• Kimyasallardan Uzak Durun: Vajinal bölge temizliğinde parfümlü sabun, sert deterjan ve kozmetik ürünlerden uzak durulmalıdır.

• Tüy Temizliği Yöntemi: Genital bölge tüy temizliğinde tahrişe yol açabilen jilet yerine, ağda ya da lazer epilasyon gibi yöntemler seçilmelidir.

• Parfümlü Ürün Tehdidi: Her bireyin cilt yapısı farklıdır. Parfümlü ürünler ciltte doğrudan tahrişe neden olarak enfeksiyon gelişimine zemin hazırlayabilir.

Yaz aylarında kadınların bu kurallara çok daha fazla hassasiyet göstermesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Müzeyyen Uyanık, basit hijyen alışkanlıkları sayesinde vajinal enfeksiyonların büyük ölçüde engellenebileceğinin altını çizdi.

Açıklanan resmi verilere göre kent genelindeki sağlık tesislerine kazandırılan 10 yeni doktor kadrosunun branş dağılımı şu şekilde şekillendi:

• 1 Kulak Burun Boğaz Uzmanı

• 1 Patoloji Uzmanı

• 1 Acil Tıp Uzmanı

• 7 Pratisyen Hekim

Milletvekili Aldatmaz'dan Teşekkür Açıklaması

Tahsis edilen yeni kadrolara ilişkin memleketine müjdeyi veren AK Parti Bartın Milletvekili Yusuf Ziya Aldatmaz, konuya dair önemli değerlendirmelerde bulundu. Yeni doktor kadrolarının kente kazandırılmasında emeği geçen tüm devlet büyüklerine ve Sağlık Bakanlığı yetkililerine teşekkür eden Milletvekili Aldatmaz, göreve başlayacak olan hekimlere yeni çalışma hayatlarında başarılar dileyerek kadroların Bartın genelindeki sağlık hizmet kalitesine büyük katkı sunmasını temenni etti.

Bakan Memişoğlu, paylaşımında söz konusu cihazın Türk sağlık sanayisi açısından önemli bir adım olduğunu belirterek, “Türk sağlık sanayiinin dönüm noktası” ifadelerini kullandı.

“Üreten sağlık vizyonumuzun göz bebeği; mühendislerimizin ve hekimlerimizin alın teri” diyen Memişoğlu, sağlık teknolojilerinde Türkiye imzasının daha da güçleneceğini vurguladı.

Bakan Memişoğlu ayrıca, “Çok yakında yeni müjdelerle” ifadeleriyle sağlık alanında yeni projelerin de duyurulacağının sinyalini verdi.

Kaba Ölüm Hızında Karadeniz İlleri Başta Geliyor

Bin kişi başına düşen ölüm sayısını ifade eden "kaba ölüm hızı" verilerine göre, Türkiye'de nüfusa oranla en çok ölümün yaşandığı bölgelerin başında Batı Karadeniz ve çevresi geldi. Yaşlanan nüfus yapısıyla dikkat çeken bölgede sıralama şöyle şekillendi:

• Sinop: Binde 10,8 ile Türkiye'de kaba ölüm hızının en yüksek olduğu il olarak zirvede yer aldı.

• Kastamonu: Binde 10,2 ile Sinop'u ikinci sıradan takip etti.

• Giresun: Binde 9,6 ile listenin üçüncü sırasında yer buldu.

Zonguldak ve komşu illerindeki bu yüksek oranlar, bölgedeki yaşlı nüfus yoğunluğunun ve buna bağlı kronik sağlık sorunlarının bir yansıması olarak değerlendirildi. Türkiye'de en düşük kaba ölüm hızı ise binde 2,3 ile Şırnak'ta görüldü.

En Büyük Tehdit: Kalp ve Damar Hastalıkları

TÜİK raporuna göre ülke genelindeki ölümlerin %34,7'si dolaşım sistemi hastalıklarından (kalp-damar rahatsızlıkları, iskemik kalp hastalıkları ve felç) kaynaklandı. Bölge coğrafyasına bakıldığında bu riskin Karadeniz ve Ege kıyılarında yoğunlaştığı gözlendi. Dolaşım sistemine bağlı ölümlerin en yüksek çıktığı yer %47,7 ile Çanakkale olurken, onu %42,8 ile hemen yanı başındaki Balıkesir izledi.

Ölümlerin ikinci büyük nedeni ise %16,1 ile iyi ve kötü huylu tümörler (kanser) oldu. Tümör kaynaklı can kayıplarında gırtlak, soluk borusu, bronş ve akciğer kanserleri %28,9 ile ilk sırada yer alırken, il bazında en yüksek kanser kaynaklı ölüm oranı %22,4 ile Ağrı'da ölçüldü.

Bebek Ölüm Oranlarında Sevindirici Düşüş

Raporun en olumlu verileri ise çocuk sağlığı alanından geldi. Ülke genelinde yürütülen sağlık taramaları ve koruyucu hekimlik çalışmaları meyvesini verdi:

• 2024 yılında binde 9,0 olan bebek ölüm hızı, 2025 yılında binde 7,8'e geriledi.

• Doğumdan sonraki ilk 5 yılı kapsayan beş yaş altı ölüm hızı ise binde 11,1'den binde 9,5'e düştü.

Sağlık Bakanlığı Ölüm Bildirim Sistemi verileriyle UHS-10 standartlarına göre hazırlanan raporda, geçici koruma statüsündeki Suriyelilerin istatistiklere dahil edilmediği, bir sonraki kapsamlı bültenin ise Haziran 2027'de yayımlanacağı bildirildi.

Beyin ve omurilikteki hareket sinir hücrelerini etkileyen ALS’nin ilerleyici bir nörolojik hastalık olduğunu belirten uzmanlar, zamanla kaslarda güç kaybı ve hareket kısıtlılığına yol açtığını ifade etti.

ALS (Amiyotrofik Lateral Skleroz) hakkında değerlendirmelerde bulunan Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Uzmanı Cumali Çetiner, hastalığın beynin kaslara hareket komutlarını ileten sinir hücrelerinin kaybıyla ortaya çıktığını söyledi.

Çetiner, ALS’nin kol ve bacaklarda güçsüzlük, kas erimesi, kas seğirmeleri, konuşma ve yutma güçlüğü gibi belirtilerle başladığını, ilerleyen evrelerde ise solunum problemlerine yol açabildiğini belirtti. Hastalığın hareket kabiliyetini kademeli olarak kısıtladığını ancak birçok hastada bilişsel fonksiyonların uzun süre korunduğunu ifade etti.

Günümüzde ALS’nin kesin bir tedavisinin bulunmadığını dile getiren Çetiner, erken tanı, düzenli takip ve multidisipliner bakım ile hastaların yaşam kalitesinin artırılabildiğini vurguladı.

“60 yaş üzerinde risk artıyor”

Hastalığın özellikle 60 yaş üzerindeki bireylerde daha sık görüldüğünü belirten Çetiner, kas güçsüzlüğü ve erime şikayetlerinde nörolojik değerlendirme yapılması gerektiğini söyledi.

ALS hastalarının süreç boyunca solunum, yeme ve içme gibi konularda desteklenmesi gerektiğini ifade eden Çetiner, hasta ve ailelerin bilinçli yaklaşımının önemine dikkat çekti.

“Empati ve moral çok önemli”

Hasta ve yakınlarına da tavsiyelerde bulunan Çetiner, ALS hastalarının bilincinin uzun süre yerinde olduğunu hatırlatarak empati ve psikolojik desteğin önemine işaret etti. Moral ve motivasyonun yüksek tutulmasının tedavi sürecine olumlu katkı sağladığını belirten Çetiner, bilimsel çalışmalarla geleceğe dair umutlu olduklarını ifade etti.

Kalp Sağlığına Uzun Vadeli Koruma

Prof. Dr. Şevket Özkaya, koronavirüs aşısının Covid-19 ile bağlantılı kardiyovasküler rahatsızlıkların riskini yaklaşık yüzde 40 oranında azalttığını ifade etti. Araştırma sonuçlarına göre, aşının kalp sağlığı üzerindeki bu olumlu ve geniş kapsamlı koruyucu etkileri uzun yıllar boyunca devam ediyor.

Tüm Nedenlere Bağlı Ölümleri de Azaltıyor

Çalışmanın sadece kalp ve damar hastalıklarıyla sınırlı kalmadığını, daha geniş bir halk sağlığı yararı sunduğunu belirten Özkaya, şu bilgileri paylaştı:

"Araştırmacılar, aşının kardiyovasküler rahatsızlıkları, hastaneye yatışları ve Covid-19 ile bağlantılı olmayanlar da dahil olmak üzere tüm nedenlere bağlı ölümleri de mütevazı düzeyde azalttığını ortaya koydu."

"Erken Ölümler Aşıdan Değil, Virüs Hasarından Kaynaklı"

Pandemi sonrasında özellikle genç yaşta yaşanan bazı ani ölümlerin aşılarla ilişkilendirilmesine değinen Prof. Dr. Özkaya, kendi yürüttükleri çalışmalara dikkat çekti. Türkiye'de görülen erken ölümlerin aşılara bağlı olmadığını vurgulayan Özkaya, bu vakaların Covid-19 virüs yükünün yol açtığı kılcal damar hasarıyla ilişkili olduğunu bildirdiklerini hatırlattı.

Genç Yaştaki Kalp Krizlerinde "Yaşam Tarzı" Etkisi

Pandemi sonrası süreçte virüsün damarlar üzerindeki uzun vadeli etkilerinin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirten Özkaya, aşıların ölüm oranlarını net bir şekilde azalttığını söyledi. Genç yaşta kalp krizine bağlanan ani ölümlerde ise virüse bağlı kılcal damar hasarının; ağır spor, yoğun egzersiz veya kontrolsüz yaşam tarzı gibi faktörlerle birleşmesinin etkili olabileceğini ifade etti.

Bakan Memişoğlu'ndan "Dikkatli Olun" Çağrısı

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, yayımladığı mesajda şu ifadelere yer verdi:

"Kurban Bayramı’nın ilk gününde, kurban kesimi esnasında yaşanan yaralanmalar nedeniyle sağlık tesislerimize toplam 13 bin 513 kişi başvurmuştur. Süreç boyunca vatandaşlarımızı daha dikkatli olmaya davet ediyor; yaralanan kardeşlerimize acil şifalar diliyorum."

Sağlık Çalışanlarına Teşekkür

Bakan Memişoğlu, mesajının son bölümünde bayram tatili süresince hastanelerin acil servislerinde ve sağlık merkezlerinde yoğun mesai harcayan personeli de unutmadı. Memişoğlu, "Bayram mesaisinde fedakârca görev yapan tüm sağlık çalışanlarımıza yürekten teşekkür ediyorum" diyerek sağlık ordusuna şükranlarını sundu.

Kenelerin hem hayvan sağlığını hem de insan sağlığını tehdit eden ciddi hastalıkların taşıyıcısı olduğuna dikkat çeken Türk, özellikle kırsal bölgelerde daha dikkatli olunması gerektiğini söyledi.
Başkan İrfan Türk yaptığı açıklamada, kenelerin büyükbaş ve küçükbaş hayvanların yanı sıra kedi ve köpeklerde de ölümcül sonuçlara yol açabilen hastalıkların bulaşmasına neden olduğunu belirtti. Kan parazitleri, anaplazma, babesiosis ve theileriosis gibi hastalıkların yüksek ateş, kansızlık, iştahsızlık, zayıflama, süt veriminde düşüş ve ani ölümlerle sonuçlanabildiğini ifade eden Türk, bazı hastalıkların insanlara da bulaşabildiğini vurguladı.
“KENELER İNSAN SAĞLIĞINI DA TEHDİT EDİYOR”
Keneler aracılığıyla bulaşan en önemli hastalıklardan birinin Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) olduğunu belirten Türk, enfekte kenenin tutunması ya da hasta hayvanların kan ve vücut sıvılarıyla temas edilmesi halinde hastalığın insanlara bulaşabileceğini söyledi.
Türk açıklamasında şu ifadelere yer verdi: “Özellikle yaz aylarında mera, tarla ve kırsal alanlarda bulunan vatandaşlarımızın dikkatli olması gerekiyor. Keneler çıplak elle ezilmemeli ya da koparılmamalıdır. Kene tutunması durumunda mutlaka sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.”
HAYVAN SAHİPLERİNE ÖNEMLİ UYARILAR
Veteriner Hekimler Odası Başkanı İrfan Türk, hayvan yetiştiricilerinin düzenli dış parazit uygulamalarını ihmal etmemesi gerektiğini belirterek şu önerilerde bulundu: Ahır, ağıl ve yaşam alanları düzenli olarak ilaçlanmalı. Hayvanlar günlük olarak kene yönünden kontrol edilmeli. Halsizlik, ateş, iştahsızlık ve verim düşüşü görülen hayvanlar vakit kaybetmeden veteriner hekime gösterilmeli. Meraya çıkan hayvanlarda koruyucu uygulamalar aksatılmamalı.
VATANDAŞLARA “VÜCUT KONTROLÜ” ÇAĞRISI
İnsan sağlığı açısından da önemli riskler bulunduğunu ifade eden Türk, hayvanlarla temas sırasında mümkünse eldiven kullanılmasını, temas sonrası el ve kolların mutlaka kontrol edilmesini önerdi. Tarla, mera ve kırsal alan dönüşlerinde vücut kontrolünün ihmal edilmemesi gerektiğini söyleyen Türk, ateş, halsizlik ve kas ağrısı gibi belirtiler görülmesi halinde zaman kaybetmeden sağlık kuruluşlarına başvurulması gerektiğini ifade etti. “Koruyucu önlemler sayesinde hem hayvanlarımızın hem de ailelerimizin sağlığını koruyabiliriz” diyen İrfan Türk, vatandaşları bilinçli ve dikkatli olmaya çağırdı.

Bayram dönemlerinde ziyaretler ve ikramlar sebebiyle rutin öğün saatlerinin dışına çıkıldığına dikkat çeken Uzm. Dyt. Veysel Ciğerli, doğru beslenme adımları atılmadığı takdirde kronik rahatsızlıkların tetiklenebileceğini ifade etti.

"Sert Et Sindirim Sistemini Zorlar"

Kurban etindeki ölüm sertliğinin (rigor mortis) geçmesi için zamana ihtiyaç olduğunu vurgulayan Uzm. Dyt. Ciğerli, beslenme düzenindeki ani değişikliklerin yol açabileceği riskleri şu sözlerle aktardı:

"Beslenme düzenimizdeki değişikliklere rağmen tedbir alınmazsa, bazı sağlık problemleri yaşanabilir. Bu problemlerin başlıcaları sindirim güçlüğü, kabızlık, mide rahatsızlıkları, tansiyon yükselmesi ve kalp çarpıntısıdır. Kurban Bayramı'nın vazgeçilmezleri arasında kavurma, tatlı ve çikolata ikramları yer alır. Et; protein, demir, magnezyum, çinko ile B12, B6, B1 ve A vitaminleri açısından çok zengin bir kaynaktır. Fakat kırmızı et, C ve E vitaminini içermez. Bu sebeple etin sebzelerle birlikte pişirilmesi veya yanında mutlaka sebze tüketilmesi, besin dengesi açısından şarttır."

Sağlıklı Pişirme Yöntemleri: Izgara ve Haşlama

Etin pişirilme tekniklerinin de en az dinlendirilmesi kadar önemli olduğunu belirten Uzm. Dyt. Veysel Ciğerli, kavurma ve kızartma yerine ızgara veya haşlama yöntemlerinin tercih edilmesini önerdi. Bu yöntemlerle hazırlanan etlerin yanında bol yeşillikli, limonlu ve az yağlı salataların tüketilmesinin sindirimi kolaylaştıracağını ve vitamin kaybını önleyeceğini belirtti.

Kurban Eti Nasıl Saklanmalı ve Çözdürülmeli?

Etin potansiyel olarak çabuk bozulabilen riskli bir besin grubu olduğunu hatırlatan Ciğerli, kurban etinin muhafaza edilmesi ve doğru çözdürülmesi için şu altın kuralları sıraladı:

• Dinlendirme: Kesilen kurban etleri doğrudan tüketilmemeli, derin dondurucuda veya buzdolabında en az 1 gün (24 saat) bekletilmelidir.

• Porsiyonlama: Etler, tek seferde tüketilebilecek küçük parçalara (kuşbaşı, kıymalık vb.) ayrılarak buzdolabı poşetine veya yağlı kağıda sarılmalıdır.

• Saklama Dereceleri: Hazırlanan porsiyonlar buzdolabının buzluk bölümünde -2°C'de 5 gün, derin dondurucuda ise -18°C'de 3 ay süreyle güvenle saklanabilir.

• Doğru Çözdürme: Dondurucudan çıkarılan etler asla oda sıcaklığında, kalorifer üzerinde veya açıkta çözdürülmemelidir. Bakteri üretmesini engellemek için dondurucudan alınan et, buzdolabının alt raflarına indirilerek yavaşça çözdürülmeli ve çözünen et kesinlikle tekrar dondurulmadan hemen pişirilmelidir.

"Ben Kendimi İyi Hissediyorum" Diyerek Geziyorlar

Hipertansiyonun en tehlikeli özelliğinin hiçbir semptom vermeden gizlice ilerlemesi olduğunu ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Pelin Aladağ, tehlikenin boyutunu şu sözlerle özetledi:

"Hastaların çoğu ‘Ben kendimi iyi hissediyorum, herhangi bir sıkıntım yok’ derken aslında tansiyon hastası olarak dolaşmaktadırlar. Ya verilen tedavileri tam uygulamamakta ya da önerilen yaşam tarzı değişikliklerini yapmamaktadırlar."

Neden "Sessiz Katil" Deniliyor?

Göz ardı edilen tedavilerin ve kontrolsüz kan basıncının ilerleyen dönemde telafisi imkansız ağır bedeller ödeteceğinin altını çizen Aladağ, hastalığın hayati organlar üzerindeki tahribatına dikkat çekti:

• Doğrudan Etkilediği Organlar: Kalp ve dolaşım sistemi, beyin, böbrekler.

• Yol Açtığı Ağır Sonuçlar: Kalp krizi, kalp yetersizliği, aritmiler, felç, inme, beyin kanaması ve böbrek yetmezliği.

Aladağ, bu ölümcül sonuçları nedeniyle hastalığın tüm dünyada haklı olarak "Sessiz Katil" olarak tanımlandığını aktardı.

Basit Yaşam Tarzı Değişiklikleri Hayat Kurtarıyor

Erken tanı ve doğru tedaviyle hipertansiyonun kontrol altına alınabileceğini belirten BEUN Öğretim Üyesi Dr. Pelin Aladağ, korunma yollarını ve alınması gereken önlemleri şu şekilde sıraladı:

• Tuz Tüketimine Son: Toplum olarak aşırı tuz tüketiyoruz; bunun mutlaka önüne geçilmeli.

• Harekete Geçin: Düzenli egzersiz ve spor alışkanlık haline getirilmeli.

• Kilo Kontrolü: Obeziteden kaçınılmalı, mevcut kilo korunmalı veya kilo almamaya özen gösterilmeli.

• Yaşam Düzeni: Stresten uzak durulmalı, uyku hijyenine ve düzenli uykuya dikkat edilmeli.

"Bugün Kan Basıncınızı Ölçtürün"

17 Mayıs Dünya Hipertansiyon Farkındalık Günü vesilesiyle herkese çağrıda bulunan Dr. Pelin Aladağ, "Bugün herkes kan basıncını ölçtürsün. Çünkü çok iyi biliyoruz ki erken tanı ve tedavi hayat kurtarır" diyerek sözlerini tamamladı.

Yaz döneminde ağır ve yağlı yiyeceklerden uzak durulması gerektiğini belirten Güneş, “Daha hafif, su oranı yüksek ve dengeli öğünler tercih edilmeli. Özellikle sebze, yoğurt, kefir ve protein içeren besinler gün içerisinde daha zinde hissettirir” dedi.

Su tüketiminin önemine dikkat çeken Güneş, çay, kahve ve gazlı içeceklerin suyun yerini tutmadığını vurgulayarak, sıcak havalarda artan sıvı ihtiyacının mutlaka karşılanması gerektiğini ifade etti.

Şok diyetler konusunda da vatandaşları uyaran Diyetisyen Gizem Güneş, hızlı kilo verme amacıyla yapılan bilinçsiz diyetlerin metabolizmayı olumsuz etkileyebileceğini belirterek sağlıklı ve dengeli beslenmenin önemine dikkat çekti.

Yapılan açıklamada, sürecin bilimsel esaslar doğrultusunda yakından takip edildiği belirtilerek, Türkiye’de şu ana kadar pozitif hantavirüs vakasına rastlanmadığı ifade edildi.

Açıklamada şu ifadelere yer verildi:

“Ülkemizde henüz pozitif vaka tespit edilmemiştir. Vatandaşlarımızın yalnızca resmi makamlar tarafından yapılan açıklamaları dikkate almaları, kamuoyunda dolaşıma giren doğrulanmamış bilgilere karşı dikkatli olmaları önem arz etmektedir.”

Bakanlık açıklamasında ayrıca, halk sağlığını tehdit edebilecek bulaşıcı hastalıklara karşı tarama, önleme, kontrol ve izleme çalışmalarının ilgili birimler tarafından kesintisiz sürdürüldüğü vurgulandı.

Yetkililer, vatandaşların sosyal medyada yayılan doğrulanmamış bilgilere karşı dikkatli olması gerektiğini belirtti.

Çankırı’da tuz üretimi üzerine çalışmalar yapan İlyas Ak, tüketicilere önemli uyarılarda bulundu.

Sahte Tuz Tehlikesi

Ak, özellikle İran’dan gelen ve farklı isimlerle satılan tuzların “Çankırı tuzu” adıyla piyasaya sürülebildiğini belirterek, bu ürünlerin sağlık açısından risk taşıyabileceğini söyledi.

“Tuzun Doğal Rengi Beyazdır”

Uzman Ak, gerçek ve saf tuzun renginin beyaz olması gerektiğini vurgulayarak, renkli tuzların yabancı maddeler içerebileceğine dikkat çekti.

Ağır Metal Uyarısı

Bazı tuzların ağır metal ve zararlı maddeler barındırabileceğini ifade eden Ak, güvenilir satıcılardan alışveriş yapılması gerektiğini dile getirdi.

Doğru Tuz Seçimi Önemli

Tuzun kullanım amacına göre seçilmesi gerektiğini belirten Ak, özellikle sağlık sorunları olan bireylerin daha dikkatli olması gerektiğini söyledi.

Uzmanlar, sağlıklı beslenme için tüketilen tuzun kaynağına ve içeriğine dikkat edilmesi gerektiğini vurguluyor.

Kocaeli’de sağlık alanında dikkat çeken yeni bir uygulama hayata geçirildi.

Hedefe Yönelik Müdahale

Büyük Anadolu Hastanesi Darıca’da uygulanmaya başlanan “görüntüleme eşliğinde enjeksiyon” yöntemi, ağrının kaynağına doğrudan müdahale imkânı sağlıyor.

“Körlemesine” Dönem Bitti

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Bahtiyar Bahtiyarov, geçmişte enjeksiyonların çoğunlukla tahmine dayalı yapıldığını belirterek, yeni yöntemle iğnenin doğru noktaya yönlendirildiğini ve başarı oranının arttığını ifade etti.

Daha Güvenli, Daha Etkili

Ultrason ve skopi (röntgen eşliğinde görüntüleme) teknolojileri sayesinde;

• Sinir ve damarlardan kaçınılabiliyor
• Komplikasyon riski azalıyor
• Tedaviye yanıt güçleniyor

Özellikle bel ve boyun fıtıkları ile sinir sıkışmalarında etkili sonuçlar alınıyor.

Tanı Sürecine de Katkı Sağlıyor

Uzmanlar, bu yöntemin yalnızca tedavi değil, aynı zamanda ağrının kaynağını netleştirme açısından da önemli avantaj sunduğunu vurguluyor.

Yeni yöntemle birlikte kas-iskelet sistemi ağrılarında “deneme-yanılma” dönemi geride kalırken, hedef odaklı tedaviler ön plana çıkıyor.

Karacalar, bu tabloya hassasiyet, kolay morarma ve şiddetli ağrıların eşlik ettiğini belirterek, “Kilo verilmesine rağmen bacaklarda incelme olmuyorsa, bu durum lipödemle ilişkili olabilir” dedi.

“Diz biyomekaniğini bozuyor”
Lipödemin diz eklemleri üzerindeki etkilerine de dikkat çeken Karacalar, artan yağ dokusunun diz eklemine binen yükü artırdığını ve bunun eklem ekseninde bozulmalara yol açabileceğini söyledi. Bu durumun zamanla deformitelere neden olabileceğini vurguladı.

Ayrıca yürüyüş düzeninin değişmesi ve kas aktivasyonunun etkilenmesiyle diz ekleminde dejeneratif süreçlerin hızlandığını belirten Karacalar, özellikle osteoartrit riskinin arttığını ifade etti.

“Tedavi edilmeden sorun çözülmez”
Diz ağrılarında yalnızca ortopedik müdahalenin yeterli olmayabileceğini dile getiren Karacalar, “Lipödem tedavi edilmeden diz eklemi sorunlarının kalıcı olarak çözülmesi mümkün değildir” uyarısında bulundu.

Uzun süredir devam eden ve nedeni belirlenemeyen diz ağrılarında mutlaka kapsamlı bir tıbbi değerlendirme yapılması gerektiğini belirten Karacalar, erken teşhisin yaşam kalitesini artırmada kritik rol oynadığını kaydetti.

Antalya’da açıklamalarda bulunan Kulak Burun Boğaz Uzmanı Doğukan Aydenizöz, bahar aylarında polen yoğunluğunun artmasıyla birlikte alerjik şikayetlerin de yükseldiğini söyledi.

Aydenizöz, ağaç, çiçek ve çimen polenlerinin havaya karışmasının duyarlı kişilerde bağışıklık sistemini harekete geçirdiğini belirterek, “Bağışıklık sistemi bu polenleri zararlı olarak algıladığında burun mukozasında iltihap oluşur. Bu da hapşırma, burun akıntısı ve kaşıntı gibi belirtilere yol açar” dedi.

Göz ve Uyku Problemleri de Görülüyor

Alerjik rinitin sadece burunla sınırlı kalmadığını vurgulayan Aydenizöz, gözlerde sulanma ve kızarıklığın yanı sıra yorgunluk ve uyku kalitesinde bozulma gibi sorunların da ortaya çıkabileceğini ifade etti.

Ne Zaman Doktora Gidilmeli?

Şikayetlerin günlük yaşamı etkilediği durumlarda mutlaka uzman hekime başvurulması gerektiğini belirten Aydenizöz, özellikle uzun süren belirtiler, uyku problemleri ve sık enfeksiyonların dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Günlük Hayatta Alınabilecek Önlemler

Uzmanlar, alerjik rinitin kontrol altına alınması için şu önlemleri öneriyor:

• Polen yoğunluğunun yüksek olduğu sabah saatlerinde dışarı çıkmamak
• Dışarıdan geldikten sonra kıyafet değiştirmek ve duş almak
• Evde camları kapalı tutmak, hava temizleyici kullanmak
• Çamaşırları dış ortamda kurutmamak
• Sigara dumanı ve yoğun kokulardan uzak durmak

Alerjik rinitin doğru tedavi ve önlemlerle kontrol altına alınabileceğini belirten uzmanlar, şikayetlerin ihmal edilmemesi gerektiğinin altını çizdi.

Antalya’da düzenlenen Akciğer Sağlığı Kongresi’nde konuşan Göğüs Hastalıkları Uzmanı Murat Kıyık, akciğer kanserinin hem dünyada hem Türkiye’de kanser kaynaklı ölümlerde ilk sırada yer aldığını söyledi.

Her yıl dünyada yaklaşık 2,5 milyon kişiye akciğer kanseri teşhisi konulduğunu belirten Kıyık, bu vakaların 1 milyon 800 bininin ölümle sonuçlandığını ifade etti. Türkiye’de ise yılda yaklaşık 50 bin yeni vaka görülürken, 35 bin kişi hayatını kaybediyor.

“Erken Tanı Hayat Kurtarıyor”

Kıyık, özellikle 20 yıl boyunca sigara kullanan ve 50-77 yaş aralığında bulunan kişilerin yüksek risk grubunda olduğunu belirterek, düşük doz tomografi ile yapılan taramalarda 100 kişiden 4’ünde kanserin erken evrede tespit edilebildiğini söyledi.

Genç Yaşta Başlayanlar da Risk Altında

Sigara kullanımına erken yaşta başlanmasının riski ciddi şekilde artırdığına dikkat çeken Kıyık, genç hastalarda da akciğer kanseri görüldüğünü belirtti. 14 yaşında sigaraya başlayıp 34 yaşında hayatını kaybeden bir hastayı örnek gösterdi.

Uzmanlardan Uyarı: “Kontrolleri İhmal Etmeyin”

Uzmanlar, sigara kullanan kişilerin düzenli sağlık kontrollerini yaptırması gerektiğini vurgulayarak, erken teşhisin hem tedavi sürecini kolaylaştırdığını hem de hayat kurtardığını ifade etti.