Bir yöneticinin çalışanına yakın davranması; samimi bir güven ilişkisinden kaynaklanabileceği gibi, stratejik bir yönlendirme veya kontrol çabası da olabilir.
-Alper Sezer.
Bu ifade, iş hayatındaki liderlik ve hiyerarşi dinamiklerini tek taraflı bir ön yargıyla değil, gerçekçi ve çok boyutlu bir gözle ele alır. Bir organizasyonda samimiyet ile strateji arasındaki çizgi oldukça incedir. Bu durumu ve cümlenin barındırdığı iki ana boyutu şu şekilde açıklayabiliriz.
Modern yönetim anlayışında liderlik, artık yalnızca emir-komuta zincirinden ibaret değildir. Yakınlık kurmak, yüksek performanslı bir ekip yaratmanın anahtarlarından biri olabilir.
Çalışanına yakın duran, onun fikirlerini ve hislerini dinleyen bir yönetici, çalışanın hata yapmaktan korkmadığı ve rahatça yenilikçi fikirler sunabildiği bir ortam yaratır.
İnsanlar kendilerine değer veren liderlerle çalışmak ister. İçten gelen bir yakınlık, aidiyet duygusunu artırır ve iş gücü devir hızını (turnover) düşürür.
Bir yönetici, potansiyeline inandığı bir çalışanına daha fazla vakit ayırarak ve yakın durarak onu bir üst role hazırlıyor olabilir.
İş hayatının doğası gereği her yakınlık iyiniyetli olmayabilir. Hiyerarşik üstünlük içeren ilişkilerde yakınlık, zaman zaman örtülü bir güç kullanımına dönüşebilir
Yönetici, kurduğu kişisel yakınlığı kullanarak çalışandan mesai saatleri dışında çalışmasını, görev tanımı dışındaki işleri üstlenmesini veya yetersiz imkanlarla zor hedeflere ulaşmasını talep edebilir. Çalışan, "yakınlık" yüzünden "hayır" demekte zorlanır.
Bazen yakınlık bir gözetleme mekanizmasıdır. Yönetici, samimiyet kurarak çalışanın kişisel zaaflarını, şüphelerini veya ekip içindeki gizli konuşmaları öğrenmek; böylece bilgi ve durum üzerinde tam kontrol sağlamak isteyebilir.
Yönetici tamamen iyi niyetli olsa bile, tek bir çalışana gösterilen aşırı yakınlık ekipteki diğer üyelerde adalet duygusunu zedeler ve çalışma barışını bozar.
Nasıl Yaklaşılmalı?
Bu aforizma, çalışanlara ve yöneticilere profesyonel mesafe ile insani samimiyet arasındaki dengeyi hatırlatır.
Bir çalışan olarak, yöneticinin yakınlığına ne tamamen kör bir güvenle ne de paranoyak bir şüpheyle yaklaşmak gerekir. En sağlıklı yaklaşım, samimiyeti profesyonel sınırları ve iş çıktıklarını koruyarak karşılamaktır.
